Κατατέθηκε στη Βουλή προς επεξεργασία και ψήφιση, σε συνέχεια της ολοκλήρωσης της δημόσιας διαβούλευσης, το νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο: «Βελτίωση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1711 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001 και (ΕΕ) 2019/944 και λοιπές διατάξεις».
Ειδικά για τα νησιά η κυβέρνηση ενεργοποιεί τον εθνικό μηχανισμό διαχείρισης και αξιοποίησης των πόρων του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων για την υλοποίηση επενδυτικού προγράμματος 2,3 δισ. ευρώ, με στόχο να περιοριστεί σταδιακά η εξάρτηση των νησιών από την ακριβή και ρυπογόνο ηλεκτροπαραγωγή με πετρέλαιο, να ενισχύσουμε την ενεργειακή τους ασφάλεια και αυτονομία και να δημιουργήσουμε τις υποδομές για καθαρότερη και πιο προσιτή ενέργεια για τους κατοίκους και τις επιχειρήσεις τους.
Το νομοσχέδιο προβλέπει τη σύσταση του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νησιών, με στόχο τη χρηματοδότηση έργων που θα μειώσουν την εξάρτηση των ελληνικών νησιών από την ηλεκτροπαραγωγή με πετρέλαιο.
Το Ταμείο θα μπορεί να συγχρηματοδοτεί έως το 60% της συνολικής επενδυτικής δαπάνης κάθε επιλέξιμου τμήματος έργου. Θα μπορούν να χρηματοδοτηθούν έργα ΑΠΕ και αποθήκευσης, ηλεκτρικές διασυνδέσεις και αναβάθμιση ηλεκτρικών υποδομών, υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, φράγματα πολλαπλού σκοπού.
Κύρια πηγή χρηματοδότησης θα είναι τα έσοδα από τη δημοπράτηση έως 25 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, τα οποία έχουν αποδοθεί ειδικά στην Ελλάδα στο πλαίσιο της Οδηγίας για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου με σκοπό τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος της ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά, καθώς και οι τόκοι του σχετικού λογαριασμού.
Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) θα αναλαμβάνει τη δημοπράτηση των δικαιωμάτων, τη διαχείριση των εσόδων και την απόδοσή τους στην Ελλάδα. Οι πόροι θα χρησιμοποιούνται για τις εγκεκριμένες δράσεις του Ταμείου και για τις προβλεπόμενες αμοιβές και δαπάνες της ΕΤΕπ.
Ποιος θα διαχειρίζεται το Ταμείο
Ως Διαχειριστική Αρχή του Ταμείου ορίζεται η Γενική Γραμματεία Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με ευθύνη για τη διαχείριση των πόρων, την παρακολούθηση και τον συντονισμό των έργων, τους ελέγχους και τη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ΕΤΕπ.
Προβλέπεται επίσης Συντονιστική Επιτροπή με εκπροσώπους της Ελληνικής Κυβέρνησης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της ΕΤΕπ, καθώς και δέκα θέσεις προσωπικού μέσω αποσπάσεων για την υποστήριξη της λειτουργίας του Ταμείου.
Συνολικά, τι αλλάζει στην πράξη
Το νομοσχέδιο για τα νησιά, δημιουργεί το πλαίσιο ενός ειδικού Ταμείου για τη χρηματοδότηση έργων που θα μειώσουν την εξάρτησή τους από την ηλεκτροπαραγωγή με πετρέλαιο.
